| Dane | |
|---|---|
| Imię i nazwisko | Henryk von Luter (potocznie Henryk Luter) |
| Data urodzenia | nieznana |
| Miejsce urodzenia | nieznane |
| Data śmierci | nieznana |
| Zawód / rola | warmiński wójt krajowy |
| Okres urzędowania | ok. 1333–1342 |
| Członkostwo | Zakon krzyżacki |
| Najważniejsze dokonania | Współzałożyciel Jezioran (1338); założyciel wielu wsi; inicjator zameczku w Bartążku (1334) |
Henryk von Luter był wójtem krajowym Warmii w pierwszej połowie XIV wieku. Jako członek zakonu krzyżackiego miał duże zasługi w kolonizacji regionu i w organizacji nowych osad.
Jak wyglądało jego urzędowanie?
Pełnił urząd wójta krajowego około 1333–1342. Znaczna część tego okresu pokrywała się z wakatem na stolicy biskupiej Warmii po śmierci Henryka Wogenapa i przed wyborem Hermana z Pragi (1334–1338). Brak biskupa przez kilka lat zwiększał jego rolę w zarządzaniu prowincją.
W 1341 roku spotkał się w Kurkach z wielkim mistrzem Dietrichem von Altenburga w celu ustalenia południowej granicy Warmii w Puszczy Galindzkiej. Po zakończeniu jego urzędowania funkcję wójta objął Bruno von Luter.
Jak przyczynił się do kolonizacji Warmii?
Henryk von Luter współinicjował osadnictwo na terenach Warmii. W 1338 roku wystąpił jako współzałożyciel miasta Jeziorany. Jego działalność obejmowała też zakładanie licznych wsi, które stały się częścią sieci osadniczej regionu.
Założone miejscowości obejmowały między innymi:
- Lutry
- Rogóż
- Kabiny
- Bartążek
- Łęgno
- Brąswałd
- Kraszewo
- Samolubie
- Żegoty
- Miłogórze
- Ignalin
- Kwiecewo
- Świątki
- Radostowo
Jakie inwestycje i działania graniczne inicjował?
W 1334 roku zainicjował budowę zameczku w Bartążku, w ziemi Bertingen w Galindii. Obiekt ten stał się pierwszą siedzibą komornictwa olsztyńskiego.
Jego negocjacje z wielkim mistrzem w 1341 roku dotyczyły wytyczenia południowej granicy Warmii w Puszczy Galindzkiej, co miało znaczenie dla administracji i bezpieczeństwa regionu.
Jakie ślady po nim pozostały w nazwach?
Od nazwiska Henryka von Lutera pochodzi nazwa wsi Lutry oraz nazwa Jeziora Luterskiego. Te toponimy przypominają o jego działalności osadniczej i administracyjnej na Warmii.
