Zima w lapidarium na Wzgórzach Dylewskich. fot. Alicja Szarzyńska Zima w lapidarium na Wzgórzach Dylewskich. fot. Alicja Szarzyńska
Zima w lapidarium na Wzgórzach Dylewskich. fot. Alicja Szarzyńska Zima w lapidarium na Wzgórzach Dylewskich. fot. Alicja Szarzyńska
Lapidarium na Wzgórzach Dylewskich fot. Maciej Rodziewicz Lapidarium na Wzgórzach Dylewskich fot. Maciej Rodziewicz

Witamy Państwa na stronie Parku Krajobrazowego Wzgórz Dylewskich wchodzącego w skład Zespołu Parków Krajobrazowych Pojezierza Ilawskiego i Wzgórz Dylewskich z siedzibą w Jerzwałdzie.
 
 

powrót

Wyborgit

Wyborgit

 


Skąd pochodzi?


Wychodnie wyborgitów (grubokrystaliczna odmiana granitów rapakiwi) znajdują się w południowej Finlandii, na Wyspach Alandzkich oraz w Rosji w rejonie Wyborga (stąd nazwa). Najczęściej jako eratyki docierały do nas skały z Wysp Alandzkich i SW Finlandii. Ze względu na wiele wychodni i wariantów petrograficznych skała jest dość trudna do precyzyjnego oznaczenia. Wiek skały to około 1,6 miliarda lat. Transport lodowy narzutniaków wyborgitów na Wzgórza Dylewskie wyniósł od około 800 do 1200 km.


Jaką ma petrografię?


Wszystkie odmiany granitów rapakiwi (również wyborgity) charakteryzują dwie „generacje” kryształów skaleni i kwarcu widocznych w skale. Taka struktura skały jest niezwykła i bardzo rzadko spotykana u skał magmowych. Skalenie potasowe pierwszej generacji (fenokryształy) są większe (nawet do 5 cm), wyraźnie jajowate i bardziej zaokrąglone. Dominują w składzie petrograficznym, niektóre z nich posiadają wyraźną zielonkawą (rzadziej brązową lub szarą) obwódkę oligoklazu z widocznymi, przerastanymi wrostkami kwarcu, hornblendy i biotytu. Pomiędzy dominującymi skaleniami z obwódkami, występują też lekko zaokrąglone, mniejsze skalenie potasowe: plagioklaz, kwarc oraz skupiska minerałów ciemnych – głównie wspomnianego już biotytu i hornblendy. Wśród minerałów akcesorycznych spotyka się głównie apatyt, cyrkon, fluoryt i epidot.


Wyborgit nie jest eratykiem przewodnim.

 

Rozmiary okazu w lapidarium: wys. - 1,25 m, obw. - 2,60 m.


fot. Alicja Szarzyńska

mapy: Dariusz Gałązka

opracowanie merytoryczne: Dariusz Gałązka, Alicja Szarzyńska



Mazurski Park Krajobrazowy
Mazurski
Park Krajobrazowy
Park Krajobrazowy Pojezierza Iławskiego
Park Krajobrazowy
Pojezierza Iławskiego
Park Krajobrazowy Wzgórz Dylewskich
Park Krajobrazowy
Wzgórz Dylewskich
Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej
Park Krajobrazowy
Puszczy Rominckiej
Park Krajobrazowy Wysoczyzny Elbląskiej
Park Krajobrazowy
Wysoczyzny Elbląskiej
Welski Park Krajobrazowy
Welski
Park Krajobrazowy
Brodnicki Park Krajobrazowy
Brodnicki
Park Krajobrazowy
Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy
Górznieńsko-Lidzbarski
Park Krajobrazowy
| do góry wersja dla słabowidzących wersja graficzna wydrukuj stronę